Monday, May 9, 2011

თბილისის გოგირდის წყლები

        გოგირდის თბილი წყლები მდებარეობენ ქალაქ თბილისში,მის ძველ ნაწილში,სადაც ისტორიული ცნობების მიხედვით დაიწყო თვით ქალქ თბილისის შენება. ეს იყო მე–5 საუკუნის მეორე ნახევარში,ვახტანგ გორგასლის მეფობის დროს.
        გოგირდის წყლის მთავარი საბუდარი ადგილის _ „სეიდაბადის მაღლობისნიადაგი უმეტეს წილად ტუფოგენურ ჯიშიდანტუფოსილასა და ტუფოკონგლომერატისაგან შედგება.აღნიშნული ნივთიერებანი წარმოადგენენ მაღლობების ზედაპირებზე ამოხეთქილ ძველი დროის ვულკანურ მასებს (აბიხი .).
        გოგირდის წყლები ორნაირია : თბილი და ცივი. წყლის მინერალობა,სრულიად დამოუკიდებულია იმ ნიადაგიდან,რომელშიც გოგირდის წყლებს უხდება გავლა,ვიდრე ის დედამიწის ზედაპირზე ამოვიდოდეს. განსაკუთრებული თვისება თბილისის გოგირდის წყლებისა მდგომარეობს იმაში,რომ ეს წყლები შეიცავენ გაზსმეტანს“. (კონიუშევსკი)
       მიუხედავად იმისა,რომ .თბილისი ნიადაგში ცივი გოგირდის წყლების ცირკულაცია ნაკლებია,ისინი მაინც შეიცავენ მეტ გახსნილ მარილებს,ვიდრე ცხელი გოგირდის წყლები. ყველაზე მეტად გოგირდის ცივ წყაროებში არის გოგირდმჟავა კირი,კალიუმი და მაგნიუმი.


გოგირდის წყლის ქიმიური შემადგენლობა

       თბილისის გოგირდის წყლები თავისი მუდმივი ქიმიური შემადგენლობით,მუდმივი დებიტითა და  t°-ით ეკუთვნის გოგირდტუტოვან თერმებს და უეჭველად წარმატებით გამოიყენება სხვადასხვა ქრონიკულ ავადმყოფთა მკურნალობის დროს.


გოგირდის წყლის ანალიზი ერთ ლიტრ წყალზე (გრამებში) (რ.კუპცისით)

ნატრიუმი    N                                      _______ 0,04903
 ნატრიუმის ჟანგი   Na2                  _______ 0,0293
კალიუმის ჟანგი   K2O                        _______ 0,0296
კალციუმის ჟანგი   CaO                      _______ 0,0120
მაგნიუმის ჟანგი   MgO                       _______  0,029
ალუმინის ჟანგი   Al2O3                      _______ 0,0002
რკინის ნაჟანგი  FeO                           _______ 0,0002
ქლორი   Cl                                            _______ 0,562
იოდი   J                                                 _______ 0,00019
ბრომი   Br                                              ______ კვალი
გოგირდი შეერთებული   S               ______ 0,087
გოგირდის სიმჟავე    SO3                   ______ 0,0137
ნახშირმჟავა შეერთებული   CO2      ______  0,0398
კაჟის სიმჟავე     SiO2                                    ________ 0,0430
  
      სულ     ________     0,28482


ახშირმჟავა ნახევრად თავისუფალი   H2CO3_____0,0560
გოგირდწყალბადი   H2S____0,0022
ნარჩენი მკვრივი ნივთიერებანი,გამხმარი  120°C____0,299
გახურების დროს დახარჯულ ნივთიერებათა რაოდ.____0,032
ორგანული ნივთიერებანი____0,024
წყლის    t °____41°C
რადიაქტივობა____0,26 მახეს ერთეულში



ჩვენებები მკურნალობისათვის

   I.  მოძრაობის ორგანოთა დაავადებები

  1. ინფექციური წარმოშობის ქრონიკული ართრიტები
  2. მწვავე რევმატული პოლიართრიტის შემდგომი რეზიდუალური მოვლენები.
  3. ტრავმული ართრიტები მწვავე და ქრონიკულ პერიოდში.
  4. ენდოკრინული და ნივთიერებათა ცვლის მოშლის ნიადაგზე წარმოშობილი ართრიტები.
  5. დეფორმირებული პოლიართრიტები.
  6.  სპონდილოართრიტების და სპონდილოზების მსუბუქი და საშუალო სიმძიმის ფორმები.  
    
        პროფ.. ცინცაძისა და . ანდრონიკაშვილის მიერ ჩატარებულ  დაკვირვებათა მიხედვით,სახსრების დაავადების დროს თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანების გავლენით უმეტეს შემთხვევაში აღინიშნება სააბაზანო რეაქცია,რომელიც ნაზია და უმთავრესად ტკივილის გამწვავებით იჩენს თავს. ავთორების აზრით,ასე რეაქცია დადებითი მოვლენაა და მას თან სდევს კარგი ტერაპიული ეფექტი. თბილისის თრმული გოგირდიანი წყლის აბაზანებით მკურნალობის კურსი არ უნდა აღემატებოდეს  20 პროცედურას.
       .ცხომელიძის მიერ ჩატარებულ დაკვირვებათა შედეგად დადგინდა,რომ რევმატული პოლიართრიტით დაავადებულებში (რემისიის ფაზაში) თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანები უმეტეს შემთხვევაში საერთო კლინიკურ გაუმჯობესებასთან ერთად იძლევა ქერქოვანი პროცესების ნორმალიზაციას.
       პროფ.. აბულაძემ და . უგულავამ ჩაატარეს დაკვირვება სხვადასხვა ეტიოლოგიის ინფექციური პოლიართრიტების დროს ჟანგვააღდგენით პროცესებზე თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანების გავლენის შესასწავლად (დაკვირვების ქვეშ იმყოფებოდა 33 ავადმყოფი). დაკვირვებათ შედეგად ავტორებმა დაასკვნეს, რომ თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანები ასეთ შემთხვევაში მაღალ თერაპიულ ეფექტს იძლევა,კერძოდ, უმჯობესდება ორგანიზმში მიმდინარე ჟანგავაღდგენითი პროცესები.
        .მახარაძის დაკვირვებათა მიხედვით (50ავადმყოფი), თბილისის გოგირდიანი წყლის აბაზანები კარგ შედეგს იძლევა ქრონიკული ართრიტები დაავადებულთა მკურნალობისას (როგოეც სუბიექტურად,ისე ობიექტური მონაცემების მხრივ ). უმჯობესდება ასევე გულის მუშაობა,კლებულობს სისხლის მომატებული წნევა,ხოლო ნორმალური კი უცვლელად რჩება.
        .კაკაბაძემ ჩაატარა დაკვირვება თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანებით არასპეციფიკური ინფექციური პოლიართრიტი დაავადებულთა მკურნალობის ეფექტიანობაზე და აგრეთვე ამ წყლის აბაზანების გავლენაზე ღვიძლის ზოგიერთ ფუნქციაზე. ავტორი დაასკვნის,რომ თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანების გავლენის შედეგად უმეტეს შემთხვევაში მიიღება განსაზღვრული თერაპიული ეფექტი როგორც საერთო მდგომარეობის,ისე ადგილობრივი პათოლოგიური პროცესის მხრივ _ ქრება ან მცირდება ტკივილი და ექსუდატური მოვლენები სახსრებში,პერიარტიკულარულ ქსოვილებში,მატულობს მოძრაობის მოცულობა,ნორმალიზდება ტემპერატურა,უმჯობესდება ავადმყოფთა კლინიკური მდგომარეობა როგორც სუბიექტურად,ისე ობიექტურად. ავადმყოფებს შრომის უნარი უბრუნდებათ დაავადების  I - II სტადიაში.
        .მელიქიშვილმა, .უგულავამ და . კაკაბაძემ ჩაატარეს დაკვირვება ჰიალურონიდაზის აქტივობის დინამიკაზე ინფექციური არასპეციფიკური პოლიართრიტების დროს თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანების მკურნალობის შედეგად (დაკვირვება ჩატარებულია 66 ავადმყოფზე ).
        ავტორები აღნიშნავენ თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანების დადებით თერაპიულ მოქმედებას არასპეციფიკური პოლიართრიტით დაავადებულებზე ; ავადმყოფთა საერთო მდგომარეობისა და ადგილობრივი პათოლოგიური პროცესების გაუმჯობესება უფრო თვალსაჩინოდ გამოიხატა თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანების ფონზე სამკურნალო ვარჯიშებისა და მასაჟის ჩატარებისას.
        თბილისის რმული გოგრიდიანი წყალი ენიშნებათ Poliarthritis Rheumatica chr, da Arthritis urica Myositis დროს.  მაგ.: სახსართა შეშუპებანი,ხრიალი,ტკივილები მოძრაობის დროს. აღნიშნული მოვლენანი მე–10–15 გოგირდის აბაზანის მიღების შემდეგ უმეტეს შემთხვევაში ქრებოდა, ან დიდ გაუმჯობესებას პოულობდნენ. რასაკვირველია,იყო შემთხვევები,როდესაც არავითარ თერაპევტიულ ეფექტს ავადმყოფი არ ღებულობდა.


II. გულ–სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებები 

  1. მიოკარდიოდისტროფია კომპენსაციის სტადიაში და სისხლის მიმოქცევის I და II ხარისხის უკმარისობით.
  2. კარდიოსკლეროზები : მიოკარდიტული და ათეროსკლეროზული წარმოშობის,კომპენსაციის სტადიაში და სისხლის მიმოქცევის I და II ხარისხის უკმარისობით (ლანგის მიხედვით).
  3. გულის მანკები კომპენსაციის სტადიაში და სისხლის მიმოქცევის I და II ხარისხის უკმარისობით.
  4. ჰიპერტონიული დაავადება I და II სტადიაში თავის ტვინის და გულის სისხლძარღვთა სკლეროზის მკაფიოდ გამოხატული მოვლენების და თირკმელების ფუნქციის დარღვევის გარეშე.
  5. ანგიონევროზები.
  6. თრომბოფლებიტები ( მწვავე პერიოდიდან არა უადრეს სამი თვისა ). 

        ი. ცინცაძემ და ნ. ანდრონიკაშვილმა ჩაატარეს დაკვირვება იმის დასადგენად,თუ რა გავლენას ახდენს თბილისის გოგირდიანი წყლის აბაზანები სისხლის მიმოქცევის ორგანოების ცვლილებებზე. მიღებული მონაცემების საფუძველზე ავტორები დაასკვნიან,რომ ამ წყლის აბაზანებით (+36° – +37° ) მკურნალობის შედეგად უმეტეს შემთხვევაში ხდება სისხლის მიმოქცევის ორგანოების დარღვეული ფუნქციების გაუმჯობესება __ მომატებული სისხლის წნევა კლებულობს და, პირიქით, დაქვეითებული მატულობს და ნორმას უბრუნდება,უმჯობედება აგრეთვე ნივთიერებათა ცვლა,ავადმყოფთა სუბიექტური და ობიექტური მდგომარეობა ( ქოშინი,გულის ძგერა,თავბრუ,ცუდი ძილი და სხვ. ).
        პროფ. ა. აბულაძისა და თ.უგულავას მიერ ჩატარებული დაკვირვებებით დადგინდა თბილისის თერმული გოგირდიანი წყლის აბაზანების დადებითი მოქმედება ჰიპერტონიით დაავადებულ ავადმყოფებზე ; ავადმყოფებს I B სტადიაში კლინიკურ გაუმჯობესებასთან ერთად უძლიერდებათ ჟანგვა–აღდგენითი პროცესები, II A სტადიაში  ავადმყოფებს ეს პროცესები უფრო მკაფიოდ ეტყობათ მე–6–7 აბაზანის მიღებისას. აღსანიშნავია,რომ ბალნეოპროცედურები ზოგჯერ აუარესებს ჟანგვა–აღდგენით პროცესებს; 

III. ნერვული სისტემის დაავადებები 

  1. პერიფერიული ნერვული სისტემის დაავადებები __ ნევრიტები,ნევრალგიები,რადიკულიტები,პლექსიტები და სხვ.
  2. ნერვული სისტემის  ფუნქციური დაავადებები __  ნევრასთენიული რეაქციები,ვეგეტოდისტონიები.
         

1 comment:

  1. წყლები მდებარეობენ რა არის? გამოქვეყნებამდე ხელმეორედ არ კითხულობთ ხოლმე ერთხელ დაწერილ საკუთარ ტექსტს? წყლების მდებარეობა რამდენაა შესაძლებელი? დაფიქრებულხართ ამაზე?

    ReplyDelete